عبد الله الأنصاري الهروي ( خواجه عبد الله الأنصاري )

302

كشف الأسرار وعدة الأبرار ( تفسير خواجه عبد الله انصارى ) ( فارسى )

يوشع ( ع ) شناسند . آن دو وجه ديگر « قتل معه » و « قاتل معه » قتل و مقاتلت با سپاه پيغامبران افتد . ميگويد : بسا پيغامبرا كه با وى فراوان از سپاههاى ايشان كشتن كردند ، و بسا كه كشته شدند از بهر خدا و در پيدا كردن دين وى . الربى نامى است سپاه را كه از هزار كم نباشد . ابن مسعود گفت : رِبِّيُّونَ هزارها باشند . از ربا گرفته‌اند : يقال : « ربا الشّىء اذا زاد و كثر » . مفسّران گفتند : اين علماءاند ، سمّوا بذلك لزيادة علمهم و الرّبّانى منسوب الى العلم بدين الرّبّ . قوله : فَما وَهَنُوا لِما أَصابَهُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ - اى : ما ضعفوا عن الجهاد لما نالهم من أ لم الجراح . وَ مَا اسْتَكانُوا : اى ما خضعوا و ما خشعوا لعدوّهم . اين باز عتابى ديگر است منهزمان احد را ، ميگويد : بسا پيغامبران و اصحاب ايشان كه جنگ كردند با دشمنان ، و بسا پيغمبران كه كشته شدند ، و آن قوم و ياران ايشان بعد از قتل پيغامبران از دين خويش برنگشتند ، و دين از دست بندادند ، و از جهاد سست و بد دل نگشتند ، و آن گه در آن رنج و قتل ، انبياء جز اين سخن نگفتند كه : رَبَّنَا اغْفِرْ لَنا ذُنُوبَنا وَ إِسْرافَنا فِي أَمْرِنا وَ ثَبِّتْ أَقْدامَنا اى عند الالتقاء فلا تزول . وَ انْصُرْنا عَلَى الْقَوْمِ الْكافِرِينَ - يعنى : يا اصحاب محمد ! چرا نه آن گفتيد شما كه ايشان گفتند ؟ و نه كه آن كرديد كه ايشان كردند ؟ تا به ثواب رسيديد ، چنان كه ايشان رسيدند ؟ ثواب ايشان آنست كه گفت : فَآتاهُمُ اللَّهُ ثَوابَ الدُّنْيا يعنى : النّصر على عدوّهم . وَ حُسْنَ ثَوابِ الْآخِرَةِ - جنّة اللَّه و رضوانه ، فمن فعل ذلك فقد احسن . وَ اللَّهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ - مفسّران گفتند : ثواب دنيا در حق اين امّت هم نصرت است بر دشمن و هم غنيمت ، و در حق امّتهاء پيشينه ؛ نصرت مجرّد بود بىغنيمت ، كه ايشان